Ξέρατε Ότι Ο Ναρκισσισμός Χαρακτηρίζει Περισσότερο Τους Άντρες;

Ο Νάρκισσος, ένας από τους ωραιότερους νέους της αρχαιότητας, ερωτεύτηκε το είδωλό του και πέθανε αυτοθαυμαζόμενος στις όχθες μιας λίμνης, σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία. Γνωστός είναι άλλωστε και ο ομώνυμος πίνακας του Caravaggio (1571-1610).

Όλοι, από τη στιγμή που ερχόμαστε στον κόσμο, παρουσιάζουμε ορισμένα στοιχεία ναρκισσισμού, που σχετίζονται αρχικά με την ανάγκη ικανοποίησης αναγκών και επιθυμιών και στη συνέχεια με την προβολή μιας ξεχωριστής δημόσιας εικόνας και τη διατήρηση μιας υψηλής αυτοεκτίμησης. Πολλοί θεωρούν πως τέτοια στοιχεία ενισχύουν τη συναισθηματική σταθερότητα και τις ηγετικές τάσεις ενός ατόμου.

Όταν, όμως, όλα τα παραπάνω συναντούν την υπερβολή, τότε παρουσιάζεται μια εξόχως δυσλειτουργική, ναρκισσιστική προσωπικότητα. Το επικίνδυνο μείγμα των χαρακτηριστικών της αποτελείται από έντονη ανάγκη για θαυμασμό, μεγαλεία, επιτυχία, δύναμη, ομορφιά κ.ά., σε συνδυασμό με εκφάνσεις αλαζονείας, φθόνου, υπεροψίας, περιφρόνησης και ματαιοδοξίας.

Αυτές οι συμπεριφορές πρέπει να αντιμετωπίζονται, καταρχάς, με ψυχραιμία. Ο νάρκισσος μπορεί εύκολα να διαχειριστεί τα τρωτά σημεία των ανθρώπων του κοινωνικού του κύκλου. Είναι, λοιπόν, σημαντικό να μην επιτρέπουμε αφενός στον εαυτό μας να παραβλέπει τις δικές του επιθυμίες και αφετέρου στο νάρκισσο να μας «πατρονάρει».

Επιπλέον, ο νάρκισσος μπορεί να αντιμετωπιστεί με το ίδιο νόμισμα. Όταν δηλαδή παίζουμε το παιχνίδι του και βρίσκουμε τρόπους να καθρεφτίσουμε τη συμπεριφορά του. Στην αρχαιότητα, ο νάρκισσος μπορεί να ερωτεύτηκε το είδωλό του, αλλά στη σημερινή κοινωνία όταν έρχεται αντιμέτωπος με συμπεριφορές παρόμοιες με τη δική του κάνει ένα βήμα πίσω.

Όπως προαναφέρθηκε, άτομα με ναρκισσιστική προσωπικότητα ψάχνουν σταθερές σχέσεις. Έτσι, η υποψία εγκατάλειψης σε συνδυασμό με ένα υποστηρικτικό περιβάλλον –φίλοι, γονείς, σύντροφος– που θα τους επαναφέρουν στην πραγματικότητα, μπορούν εν τέλει να επηρεάσουν θετικά τη συμπεριφορά τους.

Πρόσφατη επιστημονική μελέτη του Buffalo University1 στις ΗΠΑ διαπίστωσε ότι ο ναρκισσισμός είναι γένους αρσενικού. Μεταξύ άλλων, οι άντρες όλων των ηλικιών και των κοινωνικών στρωμάτων φαίνεται να επιθυμούν την εξουσία περισσότερο από τις γυναίκες, ενώ αισθάνονται πιο έντονα την ανάγκη για ειδικά προνόμια, έστω και μέσω της εκμετάλλευσης των συνανθρώπων τους. 

Με λίγα λόγια και ανεξαρτήτως φύλου, τους ναρκισσιστές τους νοιάζει περισσότερο η εικόνα (το φαίνεσθαι) παρά η ουσία (το είναι).

Μέσα σε όλα αυτά υπάρχει και μια υποκατηγορία πολύ επικίνδυνη, καθώς μπορεί να οδηγήσει σε εθνικές «τραγωδίες», με ή χωρίς εισαγωγικά. Είναι ο εθνικός ναρκισσισμός και η μεγαλομανία, που εντοπίζονται σε όλα τα φάσματα και επίπεδα της πολιτικοποιημένης ζωής μιας κοινωνίας.

 

 

1  Grijalva, E., Newman, D., Tay, L., Donnellan, M., Harms, P., Robins, R. and Yan, T., (2015), Gender differences in narcissism: A meta-analytic review”, Psychological Bulletin 141, pp. 261-310.

Πηγές:

Εμμανουήλ, Σ., (2015), Τα συν και τα πλην του ναρκισσισμού στην άσκηση της ηγεσίας, 11 Μαΐου 2015, Ναυτεμπορική, Αθήνα, Ελλάδα.

Τσώλη, Θ., (2015), Ο ναρκισσισμός είναι γένους αρσενικού, 2 Ιουλίου 2015, Το Βήμα, Αθήνα, Ελλάδα.

Brunell, A., Gentry, W., Campbell, W., Hoffman, B., Kuhnert, K., and DeMarree, K., (2008), “Leader emergence: The case of the narcissistic leader”, Personality and Social Psychology Bulletin 34 (12), pp. 1663–1676.

Grijalva, E., Harms, P., Newman, D., Gaddis, B. and Fraley, R.. (2015), “Narcissism and leadership: A meta-analytic review of linear and nonlinear relationships”, Personnel Psychology 68, pp. 1-47.

Φωτογραφίες: huffingtonpost.com