Νίκος Καζαντζάκης: 133 Χρόνια Από Τη Γέννησή Του

“Δεν ελπίζω τίποτα, δε φοβούμαι τίποτα, είμαι λέφτερος.”

Φράση γνωστή σ’ όλον τον κόσμο, που όρισε την ελευθερία του πνεύματος και της έκφρασης, χαραγμένη, όπως ο ίδιος θέλησε πάνω στον τάφο του. Ο λόγος για το σπουδαίο συγγραφέα Νίκο Καζαντζάκη, που σαν σήμερα, 18 Φεβρουαρίου 1883, γεννήθηκε στο Ηράκλειο της Κρήτης. Είναι ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες λογοτέχνες και αυτός που το έργο του έχει μεταφραστεί στις πιο πολλές γλώσσες από οποιουδήποτε άλλου. 

Ο Νίκος Καζαντζάκης προτάθηκε πολλές φορές για το Νόμπελ Λογοτεχνίας, μεταξύ 1946 μέχρι 1957, αλλά καμία δεν τα κατάφερε, γιατί δέχτηκε πόλεμο από την ίδια του τη χώρα, που πάντα πρότεινε μαζί του και άλλους άξιους λογοτέχνες, αποδυναμώνοντας με αυτόν τον τρόπο την υποψηφιότητά του!

Ο Νίκος Καζαντζάκης φοιτητής της Νομικής Σχολής, στην Αθήνα. 1904Ο Νίκος Καζαντζάκης φοιτητής της Νομικής Σχολής, στην Αθήνα. 1904

Εξαιτίας του γεγονότος αυτού,  η Νορβηγική Εταιρεία Λογοτεχνών του δίνει την ευκαιρία να είναι υποψήφιος με τη νορβηγική υπηκοότητα και του παραχωρεί παράλληλα και διαβατήριο. Εκείνος αρνείται. Δεν ήταν η πρώτη φορά που αποποιήθηκε παρόμοια πρόταση.

Ο  Αλμπέρ Καμύ, που πήρε το Νόμπελ το 1957, σε επιστολή  του προς τη σύζυγο του Ν. Καζαντζάκη αναφέρει: «…Και ακόμα δεν ξεχνώ πως τη μέρα που λυπόμουν να δεχθώ μια διάκριση, που ο Καζαντζάκης άξιζε εκατό φορές περισσότερο, επήρα από εκείνον το πιο γενναιόδωρο από όλα τηλεγράφημα…».

Ο Καζαντζάκης πολεμήθηκε και από το Βατικανό, που συμπεριέλαβε τα βιβλία του στη λίστα με τα απαγορευμένα βιβλία. Η εκκλησία της Ελλάδας έμεινε μόνο στις απειλές για αφορισμό, αλλά τελικά δεν το έκανε πράξη! Εκείνος μεταξύ άλλων τους απάντησε: “Μου δώσατε μια κατάρα,  Άγιοι Πατέρες, σας δίνω μια ευχή: Σας εύχομαι να ‘ναι η συνείδησή σας τόσο καθαρή όσο η δική μου και να ‘στε τόσο ηθικοί και θρήσκοι όσο είμαι εγώ.”

lifo.gr 1

Ο Νίκος Καζαντζάκης ήταν πολυγραφότατος, δεν υπήρξε λογοτεχνικό είδος και γραφή,  με την οποία δεν ασχολήθηκε, από το ιστορικό μυθιστόρημα και τις βιογραφίες, μέχρι τα ταξιδιωτικά και τα σενάρια και από την ποίηση μέχρι την ιστορία, από τα παιδικά μυθιστορήματα μέχρι τις μεταφράσεις σπουδαίων έργων. Παράλληλα, ταξίδεψε σε πολλά μέρη, αφομοιώνοντας εμπειρίες για τις δημιουργίες του.

Έργα του έχουν εμπνεύσει σκηνοθέτες και έχουν γίνει ταινίες, όπως ο “Αλέξης Ζορμπας” από το Μ. Κακογιάννη (1964)  και “Ο Τελευταίος Πειρασμός” από το Μ. Σκορτσέζε (1988), ενώ θρυλική έχει μείνει στη μνήμη του τηλεοπτικού κοινού η σειρά της ΕΡΤ, “Ο Χριστός Ξανασταυρώνεται”, σε σκηνοθεσία Β. Γεωργιάδη.

“Ν’ αγαπάς την ευθύνη να λες εγώ, εγώ μονάχος μου θα σώσω τον κόσμο.  Αν χαθεί, εγώ θα φταίω.” Ασκητική

 

Φωτογραφίες: lifo.gr, kazantzakispublications.org