Αποτελεί πραγματικότητα το γεγονός ότι στις δυτικές, όπως και στις ανατολικές χώρες, υπάρχει επίσημα ή άτυπα ένας διαχωρισμός των ρόλων των φύλων. Ωστόσο, η φυλή των Hibitoe της Παπούα – Νέα Γουινέα παρουσιάζει μια διαφορετική σκοπιά στη διαμόρφωση των θέσεων και των ρόλων στην κοινωνία τους.

Οι Hibitoe ζουν σε μια  μάλλον παράδοξη κι οξύμωρη πραγματικότητα, για τα ευρύτερα δεδομένα. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός ότι οι άντρες σε αντίθεση με τις γυναίκες φροντίζουν τον εαυτό τους, καλλωπίζονται, βάφονται, είναι θηλυπρεπείς κι εξαρτημένοι από εκείνες σε κάθε επίπεδο. Στον αντίθετο πόλο, οι γυναίκες έχουν τον ρόλο του στυλοβάτη, ασχολούμενες με την οικονομική διοίκηση του οίκου τους, φέρνοντας τα προς το ζην. Χαρακτηρίζονται για την αρρενωπότητά τους και την πιο αντρική σωματική διάπλαση, ως αποτέλεσμα κυρίως των εργασιών τους, που απαιτούν ιδιαίτερη μυϊκή δύναμη. Συγχρόνως, τα κοινωνικά, πολιτικά, αλλά και θρησκευτικά δρώμενα εμπίπτουν στις δικές τους ασχολίες, συμπεριλαμβάνοντας  στη λίστα των καθηκόντων τους, και την ανατροφή των παιδιών. Στην κοινωνία αυτή, οι ομοφυλοφιλικές σχέσεις μεταξύ των αντρών επιτρέπονται και δεν είναι μεμπτές από κανέναν, ακόμα κι αν είναι παντρεμένοι. 

2

Η αναστροφή των ρόλων και η αλλαγή των στερεότυπων χαρακτηριστικών στη συγκεκριμένη φυλή είναι ξεκάθαρη. Φαινομενικά μια τέτοια κοινωνία φαντάζει «προχωρημένη», αλλά στην ουσία αποτελεί ένα είδος «εκμετάλλευσης» του γυναικείου φύλου, παρά τη μητριαρχική της υπόσταση. Γιατί τα καθήκοντα και οι ρόλοι δεν είναι ισοδύναμα μοιρασμένοι. Οι γυναίκες κατέχουν την εξουσία, αλλά κι όλες τις ευθύνες που εκείνη φέρει. Από την άλλη, οι άντρες βρίσκονται σε μια μειονεκτική θέση εξάρτησης, αποτελώντας το «αδύναμο» φύλο, χωρίς αυτονομία κι αυτάρκεια. 

gender-role-reversal-in-hibitoe-tribe-of-papua-new-guinea1

Με αφετηρία τη θέση αυτή, φαίνεται ότι εκτός από τον αντικειμενικό διαχωρισμό των φύλων βάσει βιολογικής φύσεως, ο κοινωνικός διαχωρισμός γενικότερα χαρακτηρίζεται από υποκειμενικότητα. Η κατάτμηση των ρόλων πηγάζει από τα ήθη, τα έθιμα, τις ανάγκες και τα κοινωνικά στερεότυπα, συνοδευόμενη από τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, τα οποία διαφέρουν ανά περιοχή κι εποχή. Πρόκειται επομένως, για μια κοινωνική κατασκευή αναγόμενη στην εκάστοτε κοινωνία.

Τα παρακάτω απόσπασματα του ιταλικού ντοκιμαντέρ «La Donna Nel Mοndο» (Η γυναίκα του κόσμου), των Gualtiero Jacopetti, Franco Prosperi και Paolo Cavara, δημοσιευμένο το 1963, παρουσιάζει στιγμιότυπα της ζωή της φυλής με μια κάπως χιουμοριστική διάθεση.           

Αντιστροφή των κοινωνικών ρόλων του φύλου στην φυλή των Hibitoe. from John on Vimeo.